Έκθεση Μαρκ Σακγαλ στο μουσείο Χαρακτικής

ΤΑΚΗ  ΚΑΤΣΟΥΛΙΔΗ  ΣΤΗ  ΜΕΣΣΉΝΗ - ΜΑΡΚ  ΣΑΓΚΑΛ  ΛΙΘΟΓΡΑΦΟΣ

Εγκαίνια  8 Μαΐου

Διάρκεια έκθεσης  8 Μαΐου – 8 Αυγούστου
Το ΜΟΥΣΕΙΟ ΧΑΡΑΚΤΙΚΗΣ ΤΑΚΗ ΚΑΤΣΟΥΛΙΔΗ

Kaρατζά 15,   Μεσσήνη 24200

τηλ. 27220-24212

Οργανώνει για πρώτη φορά στην Ελλάδα έκθεση πρωτότυπων  λιθογραφιών του

παγκοσμίως γνωστού καλλιτέχνη Μαρκ Σαγκάλ. Οι 28 εξαιρετικές  έγχρωμες
λιθογραφίες του ζωγράφου οι οποίες αντιπροσωπεύουν ένα μεγάλο μέρος της
θεματολογίας του  προέρχονται από την Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας
(BNF).

Την έκθεση επιμελήθηκε η ιστορικός τέχνης Ευρυδίκη Τρισόν-Μιλσανή


Ο Μαρκ Σαγκάλ (1887-1985) ο οποίος γεννήθηκε στην Ρωσία-στην μικρή
αλλά μυθική πια πόλη Βιτέμπσκ- και διήγαγε το μεγαλύτερο μέρος του βίου
του στη Γαλλία, είναι αναμφισβήτητα ένας από τους μεγαλύτερους
καλλιτέχνες του 20ού αιώνα. Είχε την τύχη να ζήσει μια μακρά και ακμαία
ζωή και να καλλιεργήσει όλα τα είδη εικαστικής δημιουργίας  επί
τουλάχιστον ογδόντα χρόνια. Έξοχος ζωγράφος και σχεδιαστής, χαράκτης,
σκηνογράφος, δημιουργός βιτρό, μωσαϊκών και  κεραμικών, εικονογράφος της
Βίβλου, αρχαίων επών και μύθων, ανέπτυξε ένα απόλυτα προσωπικό ιδίωμα
στο περιθώριο των σχολών και των δογματισμών του μοντερνισμού. Η τέχνη
του απολαυστικά αφηγηματική,  γεμάτη εμβληματικές μορφές, είναι  διδαχή
και αποκάλυψη του κόσμου αλλά και λυρική έκρηξη που μας μιλά για την
χαρά της ζωής.

Ο Σαγκάλ αγάπησε με πάθος την πόλη του, τις συνήθειες και τις

ιδιαιτερότητες του λαού του. Οι εβραϊκές συνοικίες, οι ταπεινοί
επαγγελματίες, οι χωρικοί, οι ραβίνοι, οι ερωτευμένοι του Βιτέμπσκ
συμβιώνουν  με όλα τα θέματα που κατά καιρούς τον απασχόλησαν και
συμβάλλουν στο μοναδικό τους χαρακτήρα.

Το 1910 έρχεται με τον Λεόν Μπάξτ στο Παρίσι, εγκαθίσταται στην Ruche

του Μονπαρνάς και γίνεται  φίλος όλων των συγχρόνων του ποιητών και
ζωγράφων ενώ η ώριμη ήδη παραγωγή του γοητεύει από τις πρώτες του
εκθέσεις. Το 1914, βρίσκεται πάλι στη Ρωσία όπου τα γεγονότα τον κρατούν
μέχρι το 1922. Συμμετέχει στον δημιουργικό πυρετό της Επανάστασης:
Πραγματοποιεί σκηνογραφίες και διακοσμήσεις εορτών επιδιώκοντας να φέρει
την τέχνη κοντά στο λαό. Σε σύγκρουση με τον Μάλεβιτς και τους
σουπρεματιστές αποφασίζει γυρίσει στη Γαλλία μέσω Βερολίνου, μιας πόλης
με παράδοση στις γραφικές τέχνες όπου μυείται στην χαρακτική και τη
λιθογραφία, τεχνικές  που ταιριάζουν στην πληθωρική φαντασία του και την
σχεδιαστική του δεξιοτεχνία.

Η πρώτη του δημιουργία στη χαρακτική είναι η εικονογράφηση του βιβλίου
του Η ζωή μου. «Είμαι σίγουρος πως ο Ρέμπραντ θα ήταν
ικανοποιημένος από μένα!» γράφει αυτάρεσκα. Ο γνωστός έμπορος τέχνης
Βολάρ του παραγγέλλει την εικονογράφηση των Νεκρών ψυχών του
Γκόγκολ, έργο ρωσικής έμπνευσης. Θα ακολουθήσουν οι Μύθοι του
Λαφοντέν. Το Τσίρκο -θέμα αγαπητό σε πολλούς καλλιτέχνες της
εποχής του- θα διεγείρει τον λυρισμό και την ποιητική του φλέβα. Θα πει
γιαυτό: «Η πίστα όπου εμφανίζονται οι κλόουν και ακροβάτες είναι μια
αλληγορία του κόσμου όπου παίζεται το παιγνίδι της ζωής».

Το 1930 ο Βολάρ του ζητάει να εικονογραφήσει την « Βίβλο ». Επισκέπτεται

την Παλαιστίνη όπου ανακαλύπτει με συγκίνηση τους τόπους της εβραϊκής
ιστορίας και πραγματοποιεί σειρά από γκουάς που θα του χρησιμέψουν
αργότερα για να χαράξει εκατοντάδες πλάκες σχετικές με το θέμα.

Στην  Αμερική, την εποχή του πολέμου, εικονογραφεί τις « Χίλιες και

Μία Νύχτες ». Επιστρέφοντας στη Γαλλία αφοσιώνεται στην συνεργασία του
με τον έλληνα εκδότη Τεριάντ – Στρατή Ελευθεριάδη από τη Λέσβο-  για τον
οποίο πραγματοποιεί τις πιο σημαντικές λιθογραφίες του αρχίζοντας από
« Εικόνες της Παλαιάς Διαθήκης » για το περιοδικό Verve και αργότερα
αφού γνώρισε κι αγάπησε την Ελλάδα το  « Δάφνις και Χλόη»1961,  
την « Ιστορία της Εξόδου » 1966 και την « Οδύσσεια » 1975.

Από το 1948  στο Παρίσι συνεργάζεται με τον Φερνάν Μουρλό, καινοτόμο

τυπογράφο με τον οποίο πραγματοποίησε τα περισσότερά του αριστουργήματα
. Την ίδια χρονιά τού απονέμεται το μεγάλο βραβείο χαρακτικής στην
Μπιενάλε της Βενετίας. Ο Σαγκάλ που εργάστηκε ακατάπαυστα με κέφι και
πνευματική δύναμη μέχρι το τέλος της ζωής του, άφησε την τελευταία του
πνοή δουλεύοντας μια λιθογραφία στις 28 Μαρτίου 1985.

Έγραψε για τη σχέση του με τη χαρακτική: «Όταν κρατώ στα χέρια μου μια

λιθογραφική πέτρα είτε μια πλάκα χαλκού νομίζω πως αγγίζω ένα
αντικείμενο με υπερφυσικές δυνάμεις. Μου φαίνεται πως μπορώ να
τοποθετήσω επάνω της όλες τις θλίψεις και τις χαρές μου, όλα όσα
διαπέρασαν τη ζωή μου».

Ευρυδίκη Τρισόν Μιλσανή

 

 

chagall